Slawekind word kind van God. (Rom 8: 12 – 17)

SLAWEKIND WORD KIND VAN GOD.

Ek het iewers die volgende moderne gelykenis gelees:

Lank gelede in die tyd van slaweny het ‘n slawegesin op die plaas van ‘n edelman gewoon. Hulle was natuurlik die eienaar se eiendom.

criollo 123Die slaweseun, Klaas het mettertyd ‘n maatjie van die eienaar se seun, Chris geword. Hulle het werklik groot maats geword en so lief vir mekaar dat Chris by sy ouers daarop begin aandring het, dat Klaas by hulle in die huis moet kom woon. Na baie worsteling, het die edelman en sy vrou, omdat hulle slegs die een seun gehad het, besluit om aan Chris se versoek te voldoen. Maar hulle het met die slawegesin ooreengekom dat Klaas nie net by hulle kom woon nie, maar dat hulle hom ook wettiglik aanneem. Dit was ‘n geweldige stap om te neem omdat hulle reeds deur die bure en die hele gemeenskap verwerp is as gevolg van die “onbehoorlike” vriendskap tussen hulle seun en die slaweseun.

Die aand nadat hulle die outjie se paar karige besittinkies na die plaashuis oorgedra en hy ingetrek het, sit die “nuwe” gesin aan die tafel. Na ete maak die pa keelskoon en sê toe ‘n paar dinge wat Klaas se lewe ingrypend sou raak:

  • Klaas, van nou af moet jy my nie meer “baas” noem nie, maar “pappa”, net soos wat Chris my noem. Want jy is nou wetttiglik my seun. Ek het jou aangeneem.

  • Chris was tot nou my enigste erfgenaam. Hy sou alles erf, my plaas en al my besittings. Ek het vandag my testament laat verander, alles word nou tussen julle verdeel. Elkeen kry eweveel.

  • Jy word nou deel van ons familie. Jou nageslag sal ons van dra. Dit is ‘n aristokratiese van en daarom sal jy nog in die toekoms as edelman geëer word.

  • Maar voor dit gebeur, lê daar baie swaar tye vir jou voor. Chris word reeds verwerp deur sy maats. By die skool wil hulle nie meer met hom speel nie. Jy sal oral saam met hom gaan en hulle sal ook nie met jou wil praat nie. Jy sal saam ly, dit is deel van jou erfporsie.

Toe het die man gevra:”Klaas, sien jy kans daarvoor?” Klaas het sy kop op sy arms laat sak en lank stilgebly. Toe het hy opgestaan, om die tafel gestap, die man in die oë gekyk en gesê:”Pappa!” Sy pa het hom toe op sy skoot getel en gesê:” Van nou af gaan ons jou ook nie meer “Klaas” noem nie. Omdat jy nou my seun is en Chris se vroer, noem ons jou “Christen.” Maar onthou: Al gaan jy saam met hom erf en eendag saam met hom geëer word, sal jy intussen ook saam met hom moet ly.

Verstaan u die simboliek in die moderne gelykenis:

  • Die pa, die edel maan is God.

  • Chris is Christus.

  • Klaas is die slawekind, ek en jy.

  • Spottende maats is die wêreld.

Daarom is die tema van die preek:

SKOPUS: Slawekind word kind van God.

Kom ons kyk na die vier gedeeltes van die preek:

PARS 1: Ek het jou aangeneem.

Besef ons watter wonderwerk is dit dat God ons aangeneem het. Besef ons dat daar vir God nie onderskeid is tussen ons en Jesus Christus, Sy eie Seun nie.

Soos die volgende storie: Twee boeties sit in die skool in dieselfde klas. Juffrou skryf die name en geboortedatums op. Jannie is sewe, hy verjaar die 1 ste Mei. Pieter is ook sewe, hy verjaar die die 1 ste Augustus. Juffrou kry vreemd op. Twee boeties wat ewe oud is, wat net drie maande na mekaar verjaar? Ja, juffrou sê Pieter effens onseker. Dit is so, want een van ons is ‘n aangenome kind, maar juffrou, ongelukkig weet ek nie watter een nie. Ons ouers behandel ons dieselfde.

God het ons aangeneem as sy eie seuns en dogters, ja, soos sy eie. Wat ‘n voorreg!

Ons is nie meer slawe van die sonde nie. Ons is nie meer in kettings nie. Ons is vry van die sonde en sondeskuld. God het ons aangeneem.

Die wonder is natuurlik dat God ons aangeneem het en nie omgekeerd nie. ‘n Weeskind kan mos nie sy pa aanneem nie, nee dis die ouers wat die weeskind aanneem. God is nie “wees” nie, ons is “wees”. Ons was die slawe, maar nou nie meer!

Wanneer God ons aanneem doen hy dit onvoorwaardelik! Wonderlike Evangelie! Soos Chris by sy pa gepleit het om Klaas aan te neem, so het Christus vir ons gepleit, dat God ons moet aanneem.

Daarom leer God ons bid: “Ons Vader wat in die hemel is.”

PARS 2: Ek laat jou erf.

God laat ons erf uit die rykdom van Sy skatkamers: Nie alleen die ewige lewe en die nuwe Jerusalem nie, maar ook ‘n nuwe lewe. Hy skenk vir ons die wedergeboorte, die bekering, die regverdigmaking, die heiligmaking en volharding.

Hy beklee ons met geestelike gawes sodat ons lewens kan getuig dat ons onder die slawerny van die sonde uit is en werklik nuwe mense kan wees. Wat ‘n erfporsie? Oms soos konings te kan lewe eendag, maar ook nou alreeds.

PARS 3: Ek verander jou naam.

God kan mense verander. Hy het al talle mense, duisende der duisende verander.

Hy het Abram verander na Abraham. Hy het Saulus verander na Paulus. Hy het Simon verander ma Petrus. Selfs bome verander Hy: Doringbome word sipresse en dissels word mirtebome. Daarom verander God slawekinders onder die sonde, na Christenne, kinders van God. Motte word die mooiste vlinders.

Jou naam is CHRISTEN, afgelei van jou oudste broer Christus. Moet dit nooit vergeet nie.

PARS 4: Jy sal saam ly, dis deel van jou erfporsie.

Omdat Chris met Klaas gespeel het, het sy maats hom gespot en uitgeskuif. Omdat Christus in mense soos ek en jy belang gestel het, het mense Hom ook gespot en uitgeskuif na Golgota en hom verwyder uit die samelewing.

Omdat Klaas, broer van Chris geword het, het hy ook begin om lyding te verduur. Wie broer en suster van Christus geword het, sal ook bereid moet wees om spot en lyding te verduur.

Maar eendag sal ons ook deel hê aan Sy heerlikheid.

Ten slotte:

Julle is nie meer slawekinders nie! Julle is kinders van God!

Ons het gesien:

  • Ons is aangeneem …. ons mag God as ons Vader, ons Pappa aanspreek.

  • Ons word erfgename

  • Ons kry ‘n aristokratiese van …. ‘n nuwe naam: CHRISTEN.

  • Lyding is deel van ons erfporsie

Kinders, van God en sien die krone op julle koppe blink. Julle is prinse en prinsesse in die Here se Ryk. Julle het “regtig” die kinders van God geword.

(Ds. Paul Odendaal is leraar van die NG Kerk Adelaide.)

Om deur God se hande gevorm te word. (Jeremia 18: 1 – 17)

OM DEUR GOD SE HANDE GEVORM TE WORD

Heel dikwels maak ons ‘n gemors van ons lewe of van geleenthede in ons lewe. Ons doen soms dinge, waaroor ons later baie spyt is. Somtyds druip ‘n mens ‘n toets of ‘n eksamen. Somtyds voel jy dat jou lewe skeef loop – anders verloop as wat jy beplan het. Jou huwelik, jou gesinslewe, jou loopbaan, jou finansies loop anders as wat jy beplan en voorsien het. Soms is ‘n mens net doodeenvoudig teleurgestel in jouself en in die lewe.

Daar het dalk dikwels dinge gebeur in ons lewe, waaroor ons nie beheer gehad het nie: ongelukkige kinderjare, ‘n gebroke huis, ‘n siekte wat ons geknou het, of doodgewoon die genetiese samestelling waarmee ons die wêreld ingekom het. Somtyds voel dit of ‘n mens se lewe ‘n mislukking is! Somtyds wonder ‘n mens of jy nie maar ‘n “drop-out” is nie.

Dan nooi die Here ons vandag vir jou om saam met Jeremia te stap na die pottebakker se huis. Israel het ook heel dikwels ‘n gemors aangevang met die geleenthede wat God vir hulle gegee het.

Israel se geskiedenis is telkens gekenmerk deur verkeerde keuses en sondige afdraaipaaie. Telkens maak Israel ‘n mislukking van sy geskiedenis. Baie dikwels het Israel die “drop-out” volk geword tussen die volkere van destyds. Israel is moedeloos en die profeet Jeremia nog moedeloser. Daarom het God dit nodig geag om Jeremia op ‘n opvoedkundige toer te neem na die pottebakker se huis. Wil u nie saamgaan nie. Die Here het vandag ook vir u ‘n opvoedkundige les.

die-pottebakker-nDan is ons saam met Jeremia by die pottebakker se huis. Kyk, die pottebakker is juis besig om iets op die pottebakker se wiel te maak. Die pottebakker is besig om ‘n pragtige kruik op die pottebakkerswiel te maak. Dan skielik stort die klei inmekaar op die wiel en alles is ‘n mislukking. Gaan die pottebakker die klei weggooi? Nee, hy knie dit weer saam, plaas dit weer op die wiel en begin om ‘n skottel te maak. Uiteindelik neem dit ‘n pragtige skottel vorm aan.

Maar eintlik lees ons die Evangelie van Jesus Christus af daar op die pottebakkerswiel. Dikwels stort ons lewe ook in duie op die wentelende ratte van die wiel van die lewe. Somtyds val ‘n mens se kinderjare, jou studies, jou huwelik, jou gesin, jou loopbaan, jou gesondheid of jou lewenslus inmekaar. Dit is traumaties as jou lewe so uitmekaar val. Somtyds is dit jou eie skuld – ‘n stukkie hardheid in jou lewensklei. Somtyds is dit dinge buite jou beheer.

rippel die pottebakker se werkswinkelDie troos van die Evangelie is egter dat God ons nie weggooi as ons stukkend breek in die geweld en hardheid van die lewe nie. Mense is anders as God. Mense veroordeel mekaar en gooi mekaar weg as die een misluk of nie so suksesvol soos ek

is nie. God is egter anders: God knie ons in ons beproewinge en teenslae saam, om van ons iemand nuuts te maak. Soos die pottebakker wat van die inmekaargesakte kruik, ‘n pragtige skottel maak.

Die pottebakker maak nie van elke hopie klei dieselfde voorwerp nie. Hy maak wat hy wil met die klei. Hy verander selfs van plan om iets beters te maak van die klei. Die stuk klei kan nie ‘n fles wees nie; nou maak hy daarvan ‘n skottel. God raak nie ontslae van die klei wat nie uitgekom het soos Hy dit wou gehad het nie; Hy verander dit eenvoudig in iets anders.

Sommige mense kla, dat as God die pottebakker is en ons die klei, dan beteken dit dat die mens geen vryheid het nie. Dat ons slegs maar magtelose klei is in die hande van die Vader. Maar dan sien ons vryheid verkeerd. ‘n Vis is ook vry, maar slegs as die vis in die water is. Martin Luther het gesê” “Ons is vry van die wet, maar nooit vry van God en ons naaste nie. Sonder God en ons naaste is daar geen vryheid moontlik nie.”

Wanneer God die pottebakker is wil Hy van ons meer maak as wat ons is, soos die Engelse skrywer CS Lewis in sy boek “Mere Christianity” skryf: “Verbeel jou jy is ‘n lewende huis. God kom om dié huis te herbou. Daklekke en stukkende vloerplanke word byvoorbeeld reggemaak. Maar dan begin Hy met verbrekings aan die huis wat nie vir jou sin maak nie. Wat is Hy besig om te doen? Die verduideliking is dat Hy ‘n totaal ander huis bou as die een wat jy in gedagte het. Jy dink dat God ‘n klein, netjiese huisie gaan bou. God het egter ‘n paleis in gedagte ….. waarin Hyself wil kom woon.”

Ja, in God se hande word ons vryheid nie ontneem nie. Nee, ons is in beter hande.

Somtyds kla iemand dat hy ‘n senuweeagtige geaardheid het. Maar God maak daarvan ‘n positiewe eienskap, want sy senuweeagtigheid maak van hom ‘n sensitiewe leier wat ander mense verstaan en begrip vir hulle het. Iemand anders word gejaag deur ‘n onbesondenheid van jare gelede. As hy nie God se liefde in sy vergifnis ervaar het nie, sou hy vandag ‘n onuitstaanbare mens gewees het om mee saam te leef. En ek kan die man sien wat so graag verder wou gaan studeer en dit nie kan doen nie, en vandag uit sy pad gaan om die deure vir sy kinders en vir ander mense oop te maak. Of die persoon wat deur siekte of gebrek geteister word, verstaan sy eie en sy medemens se broosheid soveel beter. Of die persoon wat finansieel swaar trek, het soveel meer medelye met die gebrek van ander sodat hy nooit kla nie. So ‘n mens is soveel meer dankbaar vir die klein dingetjies in die lewe.

U sien God wil ons laste en mislukkings verander in iets positief. God wil ons laste in vleuels verander. Soos die beroemde gedig van die Duitse digter, Friedrich von Schiller. In die betrokke gedig word vertel hoe God die voëls gemaak het. God het die voëls vere gegee wat pragtig was om na te kyk. Hy het die voëls ook stemme gegee, heerlik om na te luister. Hy het hulle egter nie vlerke gegee nie – hulle kon nie vlieg nie. Dit is egter wat God gedoen het: Hy het hulle vlerke op die grond neergesit en gesê: “Neem hierdie laste en dra dit.” En die voëls het dit gedoen en die vlerke opgetel en oor hulle harte gevou en hulle laste gedra. Met verloop van tyd het iets gebeur; die vlerke het aan hulle borsies vasgegroei en hulle kon vlieg. Hulle laste het in vleuels verander. God wil ook ons mislukkings en “flops” verander in vleuels tot ons eie sieraad.

aba41-potterEn dit sê maar in ander woorde wat ons in ‘n smal straatjie iewers in Palestina gesien het: God gooi nie bedorwe klei weg nie, Hy maak daarvan wat hy kan. Onthou dit ook as jy vir jouself kwaad is omdat jy misluk het. Die Here gooi jou nie weg nie. Hy verander jou mislukkings in iets positiefs. Ja, jou laste en mislukkings word vleuels. Dit is mos ook die woorde van die Nederlandse Geloofsbelydenis wat sê dat Hy alles (ook ons mislukkings) tot ons beswil laat dien.

In Jeremia 19 lees ons egter dat God se toorn oor Sy volk ontvlam het. Hulle wil nie klei wees nie. Hulle wil nie dat God, die goeie pottebakker hulle vorm nie. Hulle wil eerder hulle eie beelde maak, hulle wil eerder ander beelde maak. In Jeremia 19:11 lees ons hoedat God vir Jeremia sê om ‘n kleipot te koop en dan te breek, as simbool dat God die volk Israel gaan breek. Dit is dan die einde van die swak en weerbarstige klei. Dit lyk of niks hulle kan red nie.

Ons weet ook dat dié oordeel wel voltrek is. ‘n Kleipot is gebreek. God se liefde het te sterk gebrand om die swak klei weg te gooi of die nuttelose kleipot te breek. Daarom het Hy – weens Sy passie vir mense – iets ander gebreek. Nee, Iemand anders, die liggaam van Sy Seun aan die kruis.

Die teoloog AA van Ruler praat iewers van die kruis as God se weerligafleier op die dak van die wêreld. Die kruis is die plek waar God se oordeel weggelei word van mense wat dit verdien het.

Aan die kruis is Sy hande deurboor – God se deernisvolle hande – hande wat nie wil straf of slaan of ‘n beskuldigende vinger wil wys nie.

Nee, God se hande wil ons vorm soos klei.

Daarom is ware vryheid juis om in hierdie hande te rus.

(Ds. Paul Odendaal is leraar van die NG Kerk Adelaide.)

Om tevrede en dankbaar te lewe! (Luk 12: 13 – 21 en Ps 49: 1 – 21)

OM TEVREDE EN DANKBAAR TE LEWE!

Ons mense is altyd geneig om te dink as ons ryker was, of mooier was, of maerder was, of meer geleenthede het, sal dit met ons beter gaan. Ons is geneig om met alles ontevrede te wees en altyd te strewe om meer te besit. Daarom dink ons baie keer dat materiële dinge geluk kan koop.

Koning-Midas-goudDit laat ‘n mens dink aan die mitiese verhaal van Koning Midas wat verskriklik graag ryk wou wees. ‘n Feëtjie het eenkeer sy ongelukkigheid raak gesien en hom gevra wat hom makeer. Hy het geantwoord dat hy ook graag ryk wou wees soos die ander konings, dan sou hy gelukkig wees. Die feëtjie het sy wens aangehoor en vir die koning gesê dat alles waaraan koning Midas sou raak, sal in goud verander. Die koning was skepties, maar tog bly.

ما_معنى_الطاقةSowaar alles waaraan die koning geraak het, het spoedig in goud verander. Dit was wonderlik hoe koppies, glase, mure, beddens, ja alles in goud verander. Spoedig was hy die rykste koning en dit het hom baie bly gemaak. Almal het na hom opgesien.

Maar spoedig het die nuutheid van sy gawe verdof – dit was nie meer so lekker dat alles in goud verander het nie. Selfs die gras, die bome, die blomme het alles in dooie goud verander. Koning Midas het begin nadink, hoe hy die groen gras en die bome se blare en die reuk van die blomme mis en hy het bitterlik begin huil. Hy het besef dat goud en rykdom nie alles is nie.

Toe kom koning Midas se dogter in om hom te vertroos. Toe sy aan hom raak het ook sy in goud verander. Nou was koning Midas totaal eensaam, sy sug na rykdom het ook sy enigste dogter van hom weggedryf. Hy was nou alleen met al sy goed, maar sonder enige vreugde.

‘n Mens kan inderdaad in ‘n wêreld van goud leef, maar totaal eensaam! Dit is waaroor die gelykenis van die ryk dwaas in ons gelykenis handel. [Luk 12: 13 – 21] Die ryk man wou meer en meer en het sy skure vol gemaak. Maar ewige geluk het hom ontbreek, Die dood het hom kom haal, nog voor hy sy goed kon geniet. Die gelykenis sê daarom dat ‘n mens jou skat by God moet bymekaar maak, want eers dan het jy permanente rykdom.

Natuurlik kry ‘n mens ryk en arm dwase. ‘n Dwaas is iemand wat dink dat geld vir hom geluk kan koop. Daarom kan ‘n arm man, ook ‘n dwaas wees as hy dink geld sal vir hom alleen vreugde bring.

Geld is soos seewater – hoe meer jy drink, hoe dorser word jy. Dit is waarom die Nasionale Lottery vir mense so aangryp. Jy droom nie van hoe jy ander kan help nie, maar eerder wat ek met die miljoen kan doen.

Materialisme bring indiwidualisme (elkeen vir homself), wat weer eensaamheid meebring. So aborteer ons God en ons medemens uit ons lewe. Ons verloor ons deernis en medelye met ons medemens. On verval in depressie want ons leef vir onsself en nie vir ‘n hoër doel nie. Daarom het ons niks meer om voor te lewe nie. So verloor ons die hoop en die sin van ons eie lewe.

Ons is so gespanne oor die dinge wat ons kan verloor, dat ons in spanning, depressie, gejaagdheid, minderwaardigheid en angs lewe. Inderdaad word ons goed ons god. Ons kan maklik sê, maar ek sal nie val vir die geldgod nie. Maar die geldgod vang ons.

Luister na die verhaal van Ds. Walter Luthi, ‘n Duitse teoloog: Hy vertel van die geslepe ou jakkals, wat ‘n plattelandse dorpie geteister het. Elke nag het hy hoenders, duiwe en lammers gevang.

‘n Paar opgeskote seuns het besluit hulle sal hom vang, ‘n tou om sy nek bind en met hom deur die strate paradeer. So sal hulle die onbetwiste helde van die dorp wees. So gesê, so gedaan. Met ‘n gelukskoot kom hulle op die lê-plek af. Dadelik kommandeer hulle die jongste onder hulle, die skraalste om by die gat in te kruip, natuurlik om die jakkals te vang en uit te bring. Vol bravade duik die seun in die gat in. Triomfantelik roep hy: “Ek het hom. Ek het hom. Ek het hom!” Maar toe begin die grond te bewe en die stof slaan op. Doodsbenoud roep die seun. “Hy het my! Hy het my! Hy het my! Eina! Hy het my!” So gaan dit ook met materiële dinge. Jy dink nog jy beheer dit, dan beheer dit jou.

Dit is juis hierdie geldgod wat twiste bring in families en in huwelike en selfs tussen lande. Baie van Afrika se oorloë gaan oor bloeddiamante en olie. Dan geld natuurlik die wet van die oerwoud, “die sterkste wen.” Twiste, stryd, oorlewing, maak dat mense soos die diereryk elkeen vir homself baklei en nooit die ander raaksien nie.

Dit is soos ‘n venster. Kyk ‘n mens deur die venster, dan sien jy ander mense raak. Verf jy ‘n lagie silwer agterop, dan sien jy net vir jouself.

Wie vir homself lewe, lewe sonder vreugde en sonder hoop. So ‘n mens sterf ook sonder sekuriteite, want ‘n doodskleed het geen sakke nie. Die Woord sê egter dat God wil hê, dat ons in vreugde en blydskap en in eenvoud moet lewe, met die kinderlike vertroue dat God vir ons sorg. Ons moet leer om te minimaliseer, ons hoef nie alles te hê nie.

Ons moet dinge koop oor hulle nuttigheid en nie oor die status wat dit vir ons gee nie. (to impress people)

Ons moet leer om te kan weggee. (gawes)

Ons moet leer om in afhanklikheid voor God te lewe. (Saligsprekinge)

Ons moet leer om te bid: “Ons Vader, gee ons vandag ons brood.” Ons moet leer om in dankbaarheid te lewe – liewer ‘n halwe skewe brood met vrede, as ‘n huis vol kos met ‘n getwis daarby.

Ons moet leer om ongekompliseerd te lewe.

Ons moet waardeer wat ons het – Soos die Gamat wat op die parade in Kaapstad vir die deftige dame wat klaar oor alles wat so duur is, gesê het: “Madam djy moenie kla nie, ons het elke dag ‘n gratis trip om die son.”

Geniet die dinge wat God vir jou gegee het, al is dit nie die luukste of nuutste op die mark nie. Geniet die lewe saam met jou vrou en jou kinders. Geniet die lewe.

SPARK.Blog_.DankbaarheidGeniet die dinge wat geld en goud nie kan koop nie, soos ‘n park, ‘n biblioteek, ‘n katedraal. ‘n Mens hoef nie iets te besit om dit te geniet nie. Geniet in oorgawe die lewe, die skepping, die seisoene, mense, jou lewensmaat, jou kinders, jou vriende, jou gesondheid of ‘n boek.

Iemand het eenmaal gesê dit is genade om nie te veel te hê nie en dit is ook genade om nie te min te hê nie. Ernst Schumacher het gesê: “Small is beautiful.”

Leer om die klein dingetjies in die lewe te geniet. Wanneer ons bid: “Lord let your Kindom come!” moet ek ook bid: “Lord, let my kingdom go.”

dankie_1Leer om in eenvoud en in vreugde te lewe. Ons grootste skat is nie wat ons besit nie, maar wat in ons is, naamlik die geloof in Jesus Christus ons Here. Niks en niemand kan ons hiervan beroof nie. Daarom sê die Heidelbergse Kategismis dan ook by Vraag 1: “Wat is jou enigste troos in lewe en in sterwe?”

Dan antwoord die Kategismus: “Dat ek met liggaam en siel, in lewe en in sterwe nie aan myself nie, maar aan my getroue Verlosser, Jesus Christus behoort. Hy het met Sy kosbare bloed vir al my sondes ten volle betaal en my uit alle heerskappy van die duiwel verlos. Hy bewaar my op so ‘n wyse, dat sonder die wil van my hemelse Vader, geen haar van my kop kan val nie. Alles moet inderdaad tot my saligheid dien ….”

Wat is meer vertroostend as om te weet ek hoef nie vas te hou aan my aardse skatte nie, maar dat God my vashou en dat elke haar op my kop getel is. AMEN

[Verskeie bronne is gebruik in die samestelling van die preek.]

(Ds. Paul Odendaal is leraar van die NG Kerk Adelaide.) 

Om jou kruis te dra … is ‘n verrykende ervaring. (Luk 23: 26)

OM JOU KRUIS TE DRA ….. IS ‘N VERRYKENDE ERVARING

Soms gebeur dit dat iemand op pad vakansie toe is, maar dan gebeur daar iets onvoorsiens en ‘n mens se vakansieplanne is lelik deurmekaar. Of iemand is die oggend op pad werk toe, maar daar gebeur ‘n ongeluk en in plaas van by die werk, bevind so iemand hom in die hospitaal.

Dit is presies wat ook gebeur het met Simon van Sirene. Simon van Sirene was ‘n man uit Noord-Afrika, wat heelwaarskynlik ‘n swartman was. Hy was of met ‘n besoek of met werksverpligtinge in Jerusalem gewees. Heelwaarskynlik het hy buite Jerusalem kamp opgeslaan en elke oggend ingegaan stad toe, Jerusalem toe.

‘n Sekere Vrydagoggend was hy weereens besig om in te gaan stad toe, Jerusalem toe. Sy dag se planne het toe heeltemal verander. Terwyl hy op pad was, loop hy verby ‘n peleton Romeinse soldate wat drie gevangenisse begelei na Golgota, die plek van teregstelling. Simon het gesien een van die gevangenisse kry swaar onder die kruis. Wat hy egter nie geweet het nie, is dat die man Jesus van Nasaret is wat die hele wêreld se sonde gedra het. Niemand wou vir Jesus help met Sy kruis nie. Dit was vir ‘n Jood totale vernedering om ‘n kruis, ‘n vloekhout vir iemand anders te help dra.

Die Romeinse soldate sien toe vir Simon van Sirene raak, wat nie ‘n Jood was nie. Hulle gryp toe hierdie Afrikaan om vir Jesus te help om Sy kruis te dra. En so verander Simon van Sirene se planne vir daardie Vrydagmôre.

bear_the_crossIn plaas van Jerusalem se rigting te loop, moes hy loop in die rigting van Golgota en dit nogal met ‘n swaar kruis op sy skouer van iemand wat hy kwalik ken. Het hy maar 15 minute vroeër daar verby gekom of 20 minute later daar verby gekom. Heel waarskynlik het hy homself verwyt. Waarom moet ek nou juis hierdie kruis dra?

Daardie Vrydagmôre het Simon se planne sleg verkeerd geloop. Maar dit was nie ‘n toevalligheid nie. As gelowige weet ons dat niks toevallig in ons lewe gebeur nie. Nee, die feit dat ‘n bepaalde persoon, by die naam van God bekend, Simon van Sirene, juis toe in Jerusalem was, juis toe op pad uit die veld terug na die stad was, dit alles was die beskikking van God.

God het op daardie oomblik iemand nodig gehad en Hy gebruik ruwe soldatehande om iemand vir hom te gryp. Uit sy eie sou Simon van Sirene nie eers daarvan droom om uit sy eie vir Jesus met sy kruis te help nie. Daarom gryp God in. As Hy dit nie gedoen het nie, sou Simon van Sirene seker nooit vir Jesus van Nasaret leer ken het nie. Simon van Sirene se planne het daardie Vrydagoggend lelik deurmekaar geloop. Hy is opgesaal met ‘n kruis, waarvoor hy nie gevra het nie. Maar God laat alles ten goede meewerk. Daardie deurmekaar Vrydag, word toe sy Goeie Vrydag en daardie kruis, die kruis van sy verlossing.

Ons het alle rede om te aanvaar dat Simon deur hierdie kruisdra – episode tot bekering gekom het. As Markus vir ons hierdie selfde verhaal vertel in sy Evangelie, sê hy dat Simon die vader was van Alexander en Rufus. En as Paulus aan die Romeine skryf, laat hy groete weet aan Rufus en sy moeder. Hieruit kan ons aflei, saam met baie skrifverklaarders dat Simon en sy huis, sy vrou en sy seuns, almal volgelinge van Jesus Christus geword het. Sy kruisdra het vir hom groot voordeel gebring. Simon is langs die pad voorgekeur deur ‘n soldaat. Nee, meneer, nie na Jerusalem nie, maar na Golgota. En tog sou die pad hom na die nuwe Jerusalem lei.

dra-mekaar-se-laste

Wonder u ook partykeer oor u eie kruis? Wonder u ook waarom moet dit juis u wees wat hierdie kruis moet dra? Simon het ook gewonder waarom juis hy daardie kruis moet dra. Geen groter voordeel kon hom getref het as die kruis wat God op daardie dag op hom gelê het nie. En nie net vir hom nie, maar ook vir sy hele gesin.

Paulus kla nie oor die doring in sy vlees nie, nee, hy roem eerder oor die doring in sy vlees. Sy doring, sy kruis (ons weet nie, wat dit was nie) het hom vry gemaak van hoogmoed, hom eerder swak gemaak sodat hy sterk vir die Here kon wees. Sy kruis het hom die grootste apostel gemaak.

Miskien is jou kruis dat jy senuweeagtig is tussen baie mense. Maar juis hierdie kruis maak dat jy sensitief is vir ander mense se gevoelens.

Miskien is jou kruis siekte. Maar juis hierdie kruis maak dat jy nie oppervlakkig die lewe beleef nie, maar juis ‘n diepte-ervarings van die lewe het. Jy kan soveel vir ander mense beteken en vir hulle bemoedig.

Miskien is jou kruis dat jy sukkel om finansieel deur te kom. Maar hierdie kruis maak jou meer waarderend teenoor dit wat na jou kant toe kom.

So kan ‘n liefdesteleurstelling of die dood van ‘n geliefde jou ‘n dieper ervaring van die lewe gee.

Miskien is jou kruis jou diepe besef van sondeskuld wat vir jou te groot geword het. Jy verwyt jouself elke dag. Hierdie kruis kan jou lewe verander sodat jy die Here Jesus leer ken as jou Verlosser.

Nee, God straf ons nie as Hy ‘n kruis op ons lê nie. Net een maal het Hy iemand waarlik gestraf met ‘n kruis; toe sy eie Seun wat met ‘n kruis op sy skouer by die stadspoort van Jerusalem uitgestrompel het. Sodat die kruis wat ons soms moet dra vir ons ten goede kan kom, vir elkeen wat in Hom glo.

Ook jou kruis is nie ‘n toevalligheid nie. Dit het ‘n doel in jou lewe. Aanvaar ook jou kruis as ‘n verrykende ervaring.

pic2

Jou kruis is nie jou verleentheid nie, maar jou geleentheid. Gaan sit en gaan soek die pluspunte wat jou kruis vir jou bring. So kan jou kruis vir jou ‘n verrykende ervaring word. Jou kruis kan vir jou ‘n geloofservaring word soos dit vir Simon van Sirene was.

[Die hooftrekke van die preek, kom uit aantekeninge van ‘n preek wat ek iewers gelees het. Die skrywer het ek vergeet.]

(Ds. Paul Odendaal is leraar van die NG Kerk Adelaide)

Terwyl ons mekaar afskryf, skryf God vir ons in genade op. (Jes 61: 1 – 2 en Luk 4: 16 – 30 en Joh 8: 1 – 11)

TERWYL ONS MEKAAR AFSKRYF, SKRYF GOD VIR ONS IN GENADE OP.

Elke dag is ons besig om mekaar te oordeel en te veroordeel. Ons doen dit met ons woorde, gesindheid, dade, houdings en gedagtes. Miskien is dit die rede waarom ons so graag wil hê dat die kerk moet preek oor oordeel.

806ee4ca-a8d2-4f5a-8d20-58cfd8af2a37Lidmate wil graag hê dat dominees elke Sondag moet preek oor sonde en oor die oordeel van God.

Baie lidmate skep ‘n behae daarin om te luister na veroordelende prediking. Lidmate sê dominees preek te min oor sonde, die oordeel, die hel, die vuur en die duiwel. Hulle sê: Dominee, jy moet preek oor sonde, en oor die hel en die vuur. Jy moet mense bang preek dat hulle kan wakker skrik. Hulle hare moet regop staan, so moet jy vir hulle preek. Mense wil van die vuur en die hel en die oordeel hoor – wat ANDER veroordeel .

Ek lees van ‘n predikant in Engeland in die begin van die vorige eeu wat so goed was om te oordeel en die hel aan mense te verkondig dat hulle op ‘n sekere Sondag aan die pilare van die kerk vasgeklou en geskreeu het: “Help ons gaan verlore!”

Genade en oordeel is twee kante. Wat moet verkondig word?

In Jesaja 61: 1 – 2 voorspel die profeet Jesaja eerste die genade-jaar van die Here en dan daarna verkondig Hy die oordeel. Met ander woorde die profeet Jesaja voorspel daar sal eers ‘n genadejaar wees en dan sal die oordeel van God aanbreek. Jesus Christus se geboorte sal die begin van die genadejaar aankondig en die genadejaar sal voortduur tot en met die wederkoms. Eers met die wederkoms sal die oordeel van God inwerking tree.

Die Here se eerste koms is die genadejaar en Sy tweede koms is die wederkoms, die oordeelsjaar.

In Luk 4: 16 – 30 het die Here Jesus die profeet Jesaja in Jes 61: 1 – 2 woordeliks aangehaal, maar het opgehou net voor die laaste gedeelte van vers 2 wat lui: “… die dag waarop ons God sy vyande straf.” Hy het met ander woorde Jesaja aangehaal tot en met die genadejaar, toe opgehou lees en die boekrol toegemaak en toe gaan sit om te preek. Hy het nie die gedeelte van die oordeel gelees nie, omdat dit eers later kom. Jesus het nie die Joodse gebruik gevolg om Sy preek met oordeel af te sluit nie. Juis daarom was dit een van die redes waarom die skrifgeleerdes en die Jode Hom verwerp het.

Jesus Christus het hierdie profesie in vervulling laat gaan. Hy het gekom om die genadejaar aan te kondig. Hy het nie gekom om te veroordeel nie, daarom staan daar:

. om die Evangelie aan die armes te verkondig (hulle wat armoedig voor God        is)

.. vrylating vir gevangenes (hulle wat gevang gehou word deur hul sondes)

.. herstel van die gesig van die blindes (hulle wie nog blind vir die Here is)

.. Hy het gekom om die genadejaar aan te kondig.

Geliefdes, daarom skilder die Nuwe Testament nie vir God as ‘n harde ongenaakbare despoot nie, maar as ‘n liefdevolle God.

judging-you-1Stephan Joubert beskryf dit duidelik: “Terwyl ons mekaar afskryf, skryf God ons in genade op.” Ons kan so maklik met ‘n veroordelende fingerwysing, mekaar afskryf en veroordeel. Ons weeg mekaar en as ons iemand te lig beskou – ignoreer ons dié persoon of smeer sy naam swart. Met veroordelende harte weeg en beoordeel ons mekaar. Vir genade is daar geen plek nie.

Daarom is my werk nie om vir u te vertel wat u moet doen en nie moet doen nie, Ek moet nie die oordeel van God aan u verkondig nie, dit is God se werk met die Wederkoms. Nee, my taak is om elke Sondag aan u ‘n ander kant , ‘n ander fasset van God te verkondig. Om God se liefde in al sy veelkleurigheid en vrolikheid aan u te verkondig. My taak is nie om u met prediking te veroordeel nie, maar om vir u elke Sondag te verkondig dat God vryspreek en lief het.

Daarom het die Here Jesus ook die owerspelige vrou in Joh 8 nie veroordeel nie, maar aan haar genade betoon omdat dit die genadejaar van die Here Jesus is. Wanneer die kerk iemand vermaan of tugtig, is dit nie om iemand te veroordeel nie, maar om so iemand reg te help (op te help). Daarom geskied die kerklike tug altyd in liefde.

angel-blowing-trumpetDie genadejaar strek vanaf Christus se geboorte tot en met Sy wederkoms. Daarom leef ons hier in die jaar 2018 nC in die genadejaar van die Here.

Eers as die horlosie en die kalender van hierdie wêreld gaan staan hou die genadejaar van God op.

Tot dit egter gebeur moet die kerk van die Here die genadejaar verkondig.

Daarom preek ons Gereformeerde dominees so min oor die hel en oordeel van God: omdat ons nog in die genadejaar van die Here lewe. Dit is die GENADEJAAR! U as Nuwe – Testamentiese gemeente, Adelaide lewe binne in die genadejaar. Wat ‘n voorreg?

Daarom is dit my vreugde om elke Sondag aan u die GENADEJAAR van die Here te verkondig. Om elke Sondag ‘n anderkant of fasset van God se liefde, genade en deernis aan u te verkondig. U moet elke Sondag verwonderd staan voor God se ongelooflike liefde.

Wanneer die Evangelie so gebring word dat dit jou bang maak, is daar ‘n probleem. ‘n Bangmaak Evangelie het in homself die kiem van dwaalleer. Die woord EVANGELIE beteken immers “goeie tyding” of “goeie boodskap” en daarom wil die Evangelie jou vry maak, jou los maak. Ja, die Evangelie wil vir jou vreugde en blydskap bring. Die toets van suiwer Woordverkondiging is of die Woord “vry maak” om ‘n nuwe verloste lewe te lewe.

Mense word nie verander deur bangmaak – prediking nie, maar deur liefdevolle prediking, waarin hulle telkens verstom staan voor die wonder van God se liefde vir die wêreld.

Jubel in die Here, Gemeente! Julle is bevoorreg om in die genadejaar van ons Here Jesus Christus te lewe.

beginsels-om-te-gee2Omdat ons in die genadejaar van die Here lewe en die Here aan ons, soos aan die owerspelige vrou in Joh 8 genade betoon, moet ons ook aan mekaar genade betoon.

Daarom staan daar in Luk 6: “ Moenie oordeel nie, en oor julle sal nie geoordeel word nie. Moenie veroordeel nie, en julle sal nie veroordeel word nie. Spreek vry, en julle sal vrygespreek word. Gee, en vir julle sal gegee word.”

rippel wat ek is is net genadeDaarom moet ons nie op boemelaars neersien nie …. hulle lewe van ons menslikheid. Daarom moet ons nie ‘n ongehude moeder verwerp nie …. hulle soek net vergifnis. Daarom moet ons nie van gevangenes vergeet nie …… hulle wil besoek word. Daarom moet ons nie Vigs-slagoffers veroordeel nie …. hulle soek aanvaarding. Daarom moet ons nie op armes neersien nie ….. Hulle soek ons respek. Daarom moet ons nie siekes vergeet nie …. hulle lewe van ons belangstelling. Daarom moet ons nie van sterwendes vergeet nie ….. want hulle lewe van ons deernis. Daarom moet ons nie ons vyande vergeet nie ……. want hulle soek ons vergifnis.

Ons moet genade betoon, omdat aan ons genade betoon is. Want sien ons lewe in die genadejaar van die Here Jesus Christus.

U en ek is nie so oulik soos ons partykeer dink nie. Ons besittings, talente, geleerdheid, gesondheid is alles maar genade. Paulus sê ons is slegs maar voorwerpe van die Here se ontferming. Juis omdat ons voorwerpe van die Here se ontferming is, behoort ons dit nie moeilik te vind om in genade, in liefde en in ontferming met mekaar saam te leef nie.

Gemeente, dank God dat ons nog in die GENADEJAAR van ons Here Jesus Christus leef. GOD SE GENADE IS DAAROM GROTER AS SY OORDEEL.

Dit is daarom vir my ‘n groot vooreg om elke Sondag aan u die Here se genade te verkondig. Ons leef uit Sy genade ….. want sien ons lewe in die genadejaar van onse Here Jesus Christus. AMEN

(Ds. Paul Odendaal is leraar van die NG Kerk Adelaide)

God beskik, maar die mens moet wik. (Rut 1 – 4 )

GOD BESKIK, MAAR DIE MENS MOET WIK.

‘n Waterkrisis stuur op Suid – Afrika af.

downloadOp 21 April 2018 is dit dag Zero vir die Kaap wanneer daar nie meer water gaan wees in die krane van die Kaap nie. Die Nelson Mandela Metropool se damvlakke staan op ‘n skrale 26 %. Ook Manguang in die Vrystaat staar ‘n waterkrisis in die gesig. Politieke partye gee mekaar oor en weer die skuld vir die huidige krisis. Dit kan katastrofiese impak hê op Suid Afrika.

waterDaar is ‘n paar feite wat ons moet onthou. Suid Afrika staan bekend as ‘n waterskaars land. Dit het ek al van my skooldae af geleer. Die aardverwarming het ook ‘n groot rol, wat veroorsaak dat Suid – Afrika se weerpatrone beslis gaan verander. Ons kan meer droogtes verwag oor groot dele van ons land, aldus die geleerdes. Aardverwarming het die mens oor homself gebring, omdat ons die natuur se bronne uitput en te veel koolsuurgas in die atmosfeer vrystel. Daarby moet ons onthou dat die bevolking van Suid – Afrika sodanig gestyg het, dat die aanvraag vir water baie hoër is as 20 jaar gelede. Meer mense moet met dieselfde hoeveelheid water uitkom. Mense stroom ook in hulle duisende na die Kaap vir werksgeleenthede en beter infra struktuur. Natuurlik is ons ook nou in ‘n natuurlike afwaartse droogte spiraal, wat eers gebreek sal moet word. Maar selfs al reën dit binnekort, is die Kaap se waterkrisis nie opgelos nie. Daar is te veel mense vir ‘n beperkte hoeveelheid water.

Maar wat sê die Bybel hieroor. Hoe moet ons dit hanteer? Ek lees in Rut 1-4 ook van ‘n hongersnood, wat waarskynlik droogte as oorsaak gehad het. Die verhaal van Rut wil ek toepas op Suid Afrika se water – krisis.

Die spreekwoord lui: “Die mens wik, maar God beskik.” Wik beteken planne maak. Beskik beteken dat God besluit hoe dinge gaan gebeur. Die spreekwoord sê dat ons maar kan planne maak soos ons wil, maar God neem die finale besluite. Vanoggend wil ons hierdie woorde omdraai, deur te sê: “ God beskik, maar die mens moet wik.” God beskik vir ons geleenthede, maar ons moet planne maak om daardie geleenthede te benut.

Dit is in kort ook die verhaal van Naomi in die boek Rut. Die boek Rut is meer die verhaal van Naomi as die verhaal van Rut. Die storie gaan nie soseer oor hoe Rut ‘n man gekry het nie, maar oor hoe Naomi op haar oudag versorg is; hoe God beskik het, maar Naomi gewik het.

Naomi se verhaal is ‘n verhaal van swaarkry en lyding. Sy het ‘n sukkel bestaan gevoer. Daarom verklaar sy: “Moet my asseblief nie meer Naomi noem nie, maar Mara, want die Almagtige het die lewe vir my bitter gemaak ….. Die Here het dan teen my gedraai, die Almagtige het ‘n ramp oor my gebring.” Die woorde klink sommer baie bekend. Dikwels voel ons ook dat die lewe bitter geword het, so asof God teen my gedraai het. Somtyds lyk die toekoms in die “nuwe Suid-Afrika” vir ons baie donker en uitsigloos. Teleurstellings is dikwels deel van ons lewe. Die lewe het vir ons sonder hoop geword.

So het Naomi ook gevoel. Sy is getroud met ‘n sieklike man, Elimelek. Haar twee seuntjies Maglon en Kiljon is ewe sieklik. Maglon was nie baie sterk nie, soos sy naam aandui. Kiljon se naam beteken “maer/ uitgeteer.” Naomi moes dus al vroeg in haar lewe leer om met siekte saam te leef. Toe kom die depressiejare en hul boer uit op hulle stukkie grond daar buite Betlehem. Daar in Betlehem wat beteken “huis van brood”, het hulle broodsgebrek begin lei. Hulle vlug toe suidwaarts tot in die land van Moab. Daar tussen die Moabiete het hulle toe gaan woon. Die Israeliete het neergesien op die Moabiete omdat die Moabiete ontstaan het uit die bloedskande wat Lot met sy eie dogter gehad het. Daar tussen die uitgeworpenes moes hulle gaan bly.

Toe sterf Elimelek en Naomi word ‘n enkelouer met twee seuntjies agtergelaat. Met groot moeite maak sy hulle groot. Uiteindelik het Maglon en Kiljon met Orpa en Rut, twee Moabitiese meisies getrou. Nog voordat hul kinders kon hê, sterf Maglon en Kiljon. Naomi hoor toe dat dit beter gaan in Juda en besluit om terug te trek na Betlehem. Orpa het teruggedraai, maar Rut het saamgegaan.

Toe Naomi en Rut daar in Betlehem opdaag, was hulle lewens by ‘n doodloopstraat. Die lewe was uitsigloos. Hulle kom in Betlehem aan, sonder ‘n sent. Naomi en Rut het waarskynlik gevoel dat hulle het gekom aan die einde van alle hoop. Naomi het verskillende opsies gehad. Sy kon soos verskeie boemelaars op parkbankies, haarself oorgee aan drank. Of sy kon haar skoondogter uitstuur om ‘n prostituut te word. Naomi sou wel op een of ander manier van die wêreld kon afklim.

001-ruth-2In Naomi se doodloopstraat, beskik God vir haar ‘n uitweg. Hierdie uitweg se naam was Boas. God het dit beskik dat Rut juis are opgetel het op Boas se land. Boas was ‘n vermoënde familielid aan Naomi se oorlede man se kant. In die Israelietiese familiereg was dit gebruiklik dat die naaste familielid die verantwoordelikheid het om as losser op te tree vir die betrokke weduwee. Die losser met die weduwee trou sodat sy finansieël versorg sou wees en daar ook ‘n nageslag verseker kon word vir die oorledene.

Boas was die tweede naaste bloedverwant. Hul naaste bloedverwant sou nie sommer met Rut trou nie, want as daar kinders gebore sou word uit die huwelik, sou dit sy eie seuns se erfdeel in die gedrag bring. Boas was egter ongetroud en in sy middeljare en hy het finansieël vooruit geboer. Boas was dus hul enigste hoop.

Die probleem egter was dat hoewel Boas dood goed was, hy ook goed dood was. Daarom het hy nooit tot trou gekom nie. Hy het doodeenvoudig net nie belang gestel om te trou nie.

Hy het haar raakgesien daar op sy lande waar sy are opgetel het. Hoewel sy mooi en jonk is het hy haar as ‘n “dogter” raakgesien. In ‘n latere gesprek prys hy haar as “my dogter ……. wat agter geen man, arm of ryk aanloop nie.” Miskien het hy tog iets vir haar gevoel, want hy gee sy snyers opdrag om ekstra are op die land agter te laat. Hy verbied ook sy werkers om haar nie seksueel te teister nie, daarom sê hy vir sy werkers om “haar nie lastig te val nie.” Hy reël ook vir haar kos daar op die lande.

www-st-takla-org-bible-slides-ruth-696

Dit is duidelik dat Boas iets meer vir Rut gevoel het as respek en vriendskap. Tog neem hy geen verdere inisiatief nie. Hy was dood goed, maar ook goed dood. So gaan die oesseisoen verby en Boas neem geen inisiatief nie. Hy was werklik dood goed, maar ook goed dood.

Die ervare Naomi besef Boas het ‘n bietjie aanmoediging nodig. Sy weet God het vir Boas as losser beskik volgens die Israelietiese familiereg, maar nou moet sy wik en iets doen om Boas en Rut bymekaar uit te bring. Sy weet God het beskik, maar nou moet sy wik.

Daarom gee sy vir Rut die volgende opdrag. Rut moet ‘n lekker bad neem, haarself mooi maak, grimeer, parfuum aansit en haar mooiste klere aantrek. Dan moet sy gaan wegkruip by die dorsvloer, want Boas sou die aand daar gaan slaap het, om sy oes op te pas. Sy moes wag totdat Boas klaar geëet het en klaar gedrink het. Die wyn sou sy weerstand verder verlaag. Dan moes sy by Boas se voete gaan lê en wanneer hy in die nag van haar bewus word, moet sy hom konfronteer met haar reg dat hy vir haar as losser moet optree. As’t ware moes sy vir hom die ja-woord vra. In Hebreeus beteken dit om by ‘n man se voete te lê, dat die vrou “verleidend uitlokkend” by die man lê. Hierdie handeling, maak nie van Rut ‘n goedkoop meisie, wat net agter Boas se geld is nie. Nee, sy eis net haar reg uit volgens Israelitiese familiereg.

Boas word wakker van die sagtheid langs hom, hy ruik die parfuum en in die donker vra hy vir haar wie sy is. Sy vra toe sommer dadelik ook die ja-woord: “Ek is Rut, ek is van u afhanklik, en u is my losser, neem my nou onder u beskerming.”

Die sagtheid van Rut, haar parfuum, sy respek vir haar, haar brose afhanklikheid, die wyn, sy gewete alles word skielik net te veel vir Boas. Dan tree Boas soos ‘n ware heer op. Hy beloewe om met haar te trou en vir haar as losser op te tree. Hy beveel ook sommer vir Rut om by hom te lê tot die volgende oggend.

Die volgende oggend is Boas ‘n nuwe mens. Hy wat eers goed dood was, wik nou vir die vale want hy is smoorverlief. Daar is egter een probleem. Die naaste familielid het die eerste reg om as losser op te tree. Hy is egter die tweede naaste familielid. Daarom konfronteer Boas die man met ‘n tweeledige vraag: “Is jy bereid om Elimelek se stukkie grond by Naomi te koop?” Die man antwoord dadelik “ja”, want hy sien rand en sent. Met die tweede vraag stel Boas vir die familielid ‘n strikvraag: “Is jy bereid om ook met Rut te trou, sodat die grond in die familie kan bly.” Dit sou beteken as Rut kinders kry die grond terug na haar kinders gaan. Daarvoor sien die man nie kans nie. Wat sou dit vir hom beteken om die grond te koop en later weer daarvan afstand te doen. Sy antwoord is ‘n duidelike “nee”.

Nou is die knoop vir die huwelik deurgehaak.Boas trou met Rut. Nou is Naomi ook op haar oudag versorg en beklee sy haar regmatiese status in die gemeenskap. Uit die huwelik is gebore Obed, die oupa van Dawid. Obed kom dus ook voor in die geslagsregister van Jesus Christus.

Die bitter storie van Naomi het verander in ‘n sprokie. Haar bitterheid het in vreugde verander. Dit het gebeur omdat Naomi die geleenthede wat God vir haar gegee het, raakgesien het. Sy het geweet God beskik, maar sy moet wik. God het Boas en die Israelietiese familiereg beskik in haar guns, maar sy moes wik met die kanse wat God vir haar gee.

Daar is vandag so baie mense wat geleenthede by hulle laat verby gaan. Hulle sal liewer op ‘n hopie gaan sit en hulle lot bekla. Ons leef in ‘n veranderde samelewing met nuwe eise en nuwe bedreiginge. Maar sien u ook die geleenthede raak wat God beskik, gebruik u, u geleenthede tot u beswil.

God maak nie van ons robotte nie. Nee, God het ons as mense geskape wat elke dag moet wik en weeg en beplan. As dinge verkeerd loop in my lewe moet ek God nie blameer nie. Ek moet myself eerder die vraag afvra: Het ek die geleenthede wat God vir my beskik het, reg gebruik? Geliefdes, word positief, sien soos Naomi die geleenthede raak wat God vir u en my beskik.

agri-2In die huidige waterkrisis, moet ons ook nie vir God blameer nie. Ons is ‘n waterskaars land, ons het aardverwarming veroorsaak en ons is te veel mense vir ‘n beperkte hoeveelheid water. Dan moet ons verwag dat dit die ritme van die natuur is, dat daar dikwels ook droogtes kan kom. Natuurlik het God ook ‘n plan met droogtes, om ons meer afhanklik van Hom te maak.

Ons moet nie net bid, dat die Here sal beskik nie, Die Here wil ook hê ons moet wik. Ons lewe in ‘n tyd van planne maak. In die huidige waternood in Suid – Afrika sal ons ook moet leer dat God wel vir ons sal beskik, maar dat ons sal moet wik met water.

AgriSA-Banner-image_269473061Ek hoor onlangs van ‘n boer wat sy boorde, in plaas van vloed – besproeiing met druppel – besproeiing natlei. Hy spaar twee derdes water met die verandering in sy watervoorsiening. By die nedersetting op pad tussen Adelaide en Fort Beaufort het die staat vir elke huis van ‘n groen wateropgaartenk voorsien, om aan hulle water behoeftes te voldoen. Ons moet waterwys word. Ons sal moet damme boue, tenks oprig en water hergebruik. Dan word bedoel nie net die staat en munisipale owerhede nie, maar ook elke man en vrou in die straat. Ons sal moet leer om onafhanklik van munisipale water klaar te kom. In die antieke wêreld het hulle in die woestyne tentdoeke gespan wat in ‘n spiraal water afgelei na ‘n watertenk. Selfs net die nag se dou was genoeg gewees vir die volgende dag se watergebruik.

Daarom is die uitdaging vir Suid – Afrika se inwoners om net soos wat Naomi gewik het, om vir haar en Rut ‘n toekoms te verseker, ook te wik met nuwe planne om in hierdie waterskaars land te kan oorleef met min water. Ons moet wik, God sal beskik. Wik en weeg en beplan en bou u toekoms. Voorwaar God beskik, ons moet wik. Ons moet wik en weeg met die geleenthede wat God elke dag vir ons gee. AMEN

[Die hooftrekke en oorspronklike naratiewe dialoog en metafore het ek jare gelede raakgelees en daarvan opsommings gemaak. Dit is grootliks gebruik. Die oorspronklike skrywer het ek vergeet. Ek het egter die preek toegepas in die huidige watersituasie in ons land.]

(Ds. Paul Odendaal is leer van die NG Kerk Adelaide.)

Barmhartigheid is die hart van God. ( Mat 5: 7 en Mat 25: 31 – 46)

BARMHARTIGHEID IS DIE HART VAN GOD.

Die beste nuus wat ‘n mens ooit oor God kan hoor, is dat God nie ‘n masjien of ‘n beginsel is nie, maar ‘n Persoon. Iemand met ‘n hart – ‘n hart wat kan voel, wat omgee, wat liefhet en wat kan vergewe.

Maar wat sou u dink is die beste nuus wat God ooit oor ‘n mens sou kon hoor? Dit naamlik dat die mens ‘n hart vir Sy medemens gekry het, ‘n hart wat soos God s’n regtig kan omgee en voel en liefhê. Ons is tog immers gemaak na die beeld van God.

Maar wat is barmhartigheid presies? Dit kan in drie woorde saamgevat word, naamlik: mildheid, ontferming en vergewing.

20150915_brief_barmhartigheidBarmhartigheid begin by mildheid. Dit beteken dat ons oop en ruimhartig is teenoor ander. Dat ons sal onthou, dat ek nie die enigste mens op die aarde is nie. Daar is ook ander mense vir wie ek moet ruimte maak. Barmhartigheid beteken ook ontferming, met ander woorde dat ek bereid sal wees om betrokke te raak as God my nodig het. Dit is om te buig na my medemens en in die nood van die wêreld te help. Barmhartigheid beteken ook vergewing. Hier gaan dit oor die vraag, wat my te doen staan as my naaste lelik, sleg, vyandig en onaangenaam is? As iemand in nood ‘n slagoffer van omstandighede was, dan is dit in ‘n sekere sin nie moeilik om so iemand te help nie. Maar as mense teenoor my lelik was, dan droog barmhartigheid en vergewing gou op. God is egter anders. Vir Hom is vergewing nog altyd deel van barmhartigheid.

Die vyfde saligspreking herinner ons daaraan dat dit in die Evangelie gaan oor mense. Jesus Christus het Sy lewe gegee omdat Hy vir die wêreld omgee. Hy verwag van Sy volgelinge dat hulle ook bereid sal wees om dit te doen. Ons kan so dikwels in ons godsdiens vasval in reëls en “moets en moenies”. Martin Luther het in sy beroemde geskrif oor die vryheid van die Christenmens dit so raak en helder gestel, dat ‘n gelowige is vry van reëls en wette, maar nooit vry van die naaste. (Die Christendom is anders as die meeste ander godsdienste, in die sin dat dit hier nie gaan om reëls nie, maar om mense.)

Maar oor watter mense gaan dit? Wie is my naaste? Mat 25: 31 – 46 gee vir ons ‘n beskrywing van ons naaste in die nood. Dit gaan iemand wees wat honger is, wat siek is, wat sonder klere is of iemand in die gevangenis. Hulle is as’t ware “Christus” wat self aan ons deur kom klop.

Jou “naaste” beteken nie slegs jou familie en vriende nie. Dit beteken die persoon wat op ‘n spesifieke oomblik en plek in jou teenwoordigheid is. Daarom is jou “naaste”, telkens op ‘n spesifieke dag, ‘n ander mens of mense. Jou naaste verander gedurig. Jou naaste is diegene wat in jou direkte teenwoordigheid kom.

Jou naaste is ook jou vyande. Lees ‘n bietjie wat sê Jesus in Mat 5: 43 en verder in verband met ons hantering van ons vyande. Om barmhartigheid teenoor jou vyande te betoon, is seker die heel moeilikste wat die Here van ‘n mens kan vra.

Iemand het eenkeer gesê: “As jy in God glo en jou vriende liefhet, dan is jy ‘n godsdienstige mens, as jy in God glo en ook jou vyande liefhet, dan eers is jy ‘n Christen!”

Toe die Here aan ons barmhartigheid bewys het, het Hy nie “vriende” gehelp nie. Paulus sê dat Christus sy lewe vir ons gegee het, terwyl ons nog vyande van God was (Rom 5: 6 – 10). God moes ons ook eers vergewe voordat Hy van nuuts af, met ons kon saamleef.

Barmhartigheid is nie ‘n luukse of ekstra wat die geloof betref nie. Wie nie barmhartigheid wil wees nie, verstaan nie die hart van God nie. Dit is wat die Here Jesus Christus teen die Farisieërs gehad het. Terwyl hulle stip en noukeurig op die minder belangrike sake gelet het, het hulle dit wat volgens God die swaarste weeg, naamlik die geregtigheid, die barmhartigheid en die trou agterweë gelaat. Om barmhartigheid na te laat, is om die hart van die Christendom uit te skeur. Wat dan oorbly is nuttelose religie.

Ek sluit met die ware verhaal uit die kinderdae van Ds. Walther Lüthi wat appels wou afpluk, maar toe is sy arms te kort. Die appelboom was egter op die buurman se erf. Die buurman het hom gesien, maar was nie kwaad vir hom nie. Hy het vir Walther afgepluk tot hy later te veel gehad het. Toe hy wou begin keer sê die buurman: “Kom, ek gee vir jou regtig genoeg, sodat jy jou trommeldik kan eet en daar nog oorbly vir jou broers en susters ook …”

So werk barmhartigheid ook. God gee vir ons in oormaat genade sodat ons ook vir ons broers en susters kan gee.                                             AMEN

(Ds. Paul Odendaal is leraar van die NG Kerk Adelaide.)